Liệu pháp hormone có thể giảm xơ vữa động mạch khi dùng sớm sau mãn kinh

Thứ ba - 27/09/2016 14:27
Dường như phụ nữ thu được ích lợi tim mạch từ liệu pháp hormone khi việc này được thực hiện sớm sau khi mãn kinh, hơn là thực hiện sau đó 1 thập niên, theo kết quả có từ thử nghiệm can thiệp sớm so với muộn với Estradiol [Early Versus Late Intervention Trial With Estradiol (ELITE)], công bố ngày 31 tháng 3 trên tạp chí New England Journal of Medicine.
Liệu pháp hormone có thể giảm xơ vữa động mạch khi dùng sớm sau mãn kinh
"Chúng tôi thấy rằng những tác động của estradiol (có hoặc không kèm theo progesterone) trên sự tiến triển của xơ vữa động mạch, được đánh giá bằng cách đo độ dầy lớp áo giữa-áo trong của động mạch cảnh [carotid- artery intima-media thickness (CIMT)], có sự khác biệt tùy thuộc vào thời điểm bắt đầu liệu pháp" – theo bác sĩ Howard N. Hodis - Đại học y khoa Southern California Keck School, Los Angeles và đồng nghiệp. "Tuy nhiên, chúng tôi không nhận thấy ảnh hưởng của thời gian điều trị estradiol khi mãn kinh trên xơ vữa động mạch vành bằng CT (computed tomography). "

Các nhà nghiên cứu lựa chọn ngẫu nhiên 643 phụ nữ khỏe mạnh sau mãn kinh, cho họ uống hoặc 1 mg 17β-estradiol mỗi ngày hoặc giả dược. Trong số này, những phụ nữ có tử cung thuộc nhóm uống estradiol cũng được dùng hàng ngày một loại gel bôi âm đạo có chứa progesteron trong 10 ngày của mỗi chu kỳ kinh nguyệt 30 ngày, còn những phụ nữ thuộc nhóm dùng giả dược được dùng một loại gel âm đạo giả dược, với cách sử dụng tương tự.

Mỗi nhóm có số lượng như nhau, nhóm có những phụ nữ sau mãn kinh (dùng Estradiol) sớm [mãn kinh chưa tới 6 năm] và nhóm những người mãn kinh (dùng Estradiol) muộn [đã mãn kinh ít nhất là 10 năm]. Định kỳ mỗi 6 tháng, các nhà nghiên cứu đo CMIT của họ và đánh giá xơ vữa động mạch vành bằng CT tim.

Trong số 596 phụ nữ đã hoàn thành nghiên cứu, thời gian trung bình 5 năm sau, các dữ liệu cho  kết quả của 2 nhóm, có 125 người thuộc nhóm sau mãn kinh dùng estradiol sớm, 123 ở nhóm sau mãn kinh dùng giả dược sớm, 172 thuộc nhóm sau mãn kinh dùng estradiol muộn, và 176 ở nhóm sau mãn kinh dùng giả dược muộn.

Trong nhóm sau mãn kinh dùng estradiol sớm, các phụ nữ uống estradiol CIMT trung bình tăng 0,0044 mm mỗi năm, bất chấp loại gel bôi âm đạo có chứa progesterone so với nhóm dùng giả dược, CIMT trung bình tăng 0.0078mm ( với P = 0,008). Đối với nhóm sau mãn kinh dùng estradiol muộn, nhóm phụ nữ uống estradiol có CIMT trung bình tăng 0,0100 mm mỗi năm, trong khi nhóm dùng giả dược, CIMT trung bình tăng 0.0088mm (với P = 0,29).

Do đó, liệu pháp estradiol có vẻ  làm chậm sự tiến triển của xơ vữa động mạch qua việc theo dõi chỉ số CMIT, nhưng chỉ khi khởi trị sớm trong 6 năm đầu của thời kỳ mãn kinh. Tuy nhiên, không có sự khác biệt có ý nghĩa giữa nhóm uống estradiol và nhóm dùng giả dược khi chụp CT tim để đánh giá xơ vữa động mạch, bất kể số năm từ khi mãn kinh.

Các tác giả viết: "kết quả này phù hợp với kết quả của các nghiên cứu khác, cho biết là hiệu quả của liệu pháp hormon trên bệnh tim mạch có thể phụ thuộc vào thời điểm khởi trị  khi mãn kinh".
Giới hạn sự phân tích vào nhóm phụ nữ tuân thủ các hướng dẫn, ít nhất 80%,  cho ra kết quả tương tự, và phân tích kết quả ở nhóm có và không dùng gel progesterone không làm thay đổi tác dụng của estradiol  trên CIMT ở nhóm sau mãn kinh dùng estradiol sớm. Việc tuân thủ dùng thuốc uống hoặc dùng  giả dược là 98% trong cả hai nhóm sau mãn kinh.

"Những dữ liệu này được quan tâm sâu sắc về mặt sinh học , vì chúng cho thấy  các đáp ứng  tích cực với estrogen của các thụ thể trong mạch máu có thể bị mất khi thiếu tiếp xúc với estrogen", theo John F. Keaney Jr, MD, từ Đại học y khoa Massachusetts Worcester và Caren G. Solomon, MD, phó tổng biên tập tờ New EnglandJournal of Medicine, trong một bài báo đi kèm. "Luận điểm này phù hợp với các nghiên cứu trên động vật, đã xác minh các thụ thể estrogen chịu trách nhiệm đối với  tác động tốt trên mạch máu và  tác động kháng viêm của estrogen và đã cho thấy sự mất đi đáp ứng này theo tuổi già  hay do thiếu estrogen kéo dài".

Mặc dù huyết áp và chỉ số khối cơ thể (Body Mass Index_BMI) không khác nhau giữa nhóm dùng estradiol và nhóm dùng giả dược cho phụ nữ sau mãn kinh bất kỳ thời gian nào, số lượng trung bình của LDL-cholesterol thấp hơn ở những người dùng estradiol. Cả hai nhóm phụ nữ  sau mãn kinh uống estradiol sớm hay muộn đều tăng số lượng  trung bình HDL-cholesterol và triglycerid toàn phần.

Các tác dụng phụ nghiêm trọng xảy ra tương tự giữa nhóm uống estradiol và nhóm dùng giả dược: 45 phụ nữ dùng giả dược và 43 phụ nữ uống estradiol đã xãy ra các tác dụng phụ nghiêm trọng, bao gồm ung thư vú ở  8 người dùng giả dược và 10 người uống estradiol. Không có sự khác biệt có ý nghĩa về tỉ lệ bị nhồi máu cơ tim, huyết khối tĩnh mạch sâu hoặc thuyên tắc phổi giữa các nhóm.

"Cho dù có những tác động tích cực của estrogen đối với xơ vữa động mạch ở phụ nữ sau mãn kinh dùng estrogel sớm trong thử nghiệm ELITE, sự liên quan của các kết quả này với các biến cố lâm sàng bệnh mạch vành tim vẫn còn nhiều bàn cãi ", tiến sĩ Keaney và tiến sĩ Solomon cho biết, khi thử nghiệm chỉ dùng một số dấu chỉ đại diện cho bệnh mạch vành thay vì các biến cố lâm sàng. Họ cũng cảnh báo rằng “các dữ liệu lâm sàng hiện có dựa trên giả thuyết thời gian chỉ có tính gợi ý, nhưng không nhất quán khi xem xét với những nghiên cứu đã thực hiện trước đó"

"Các hướng dẫn hiện có từ các tổ chức chuyên môn khác nhau cảnh báo chống lại việc dùng liệu pháp hormone sau mãn kinh nhằm mục đích phòng ngừa các biến cố tim mạch", tiến sĩ Keaney và tiến sĩ Solomon viết." Mặc dù kết quả của thử nghiệm ELITE ủng hộ giả thuyết rằng liệu pháp hormone sau mãn kinh có thể tác động thuận lợi trên bệnh xơ vữa động mạch khi bắt đầu điều trị ngay sau khi mãn kinh. Suy diễn từ những kết quả này đến các biến cố lâm sàng là còn sớm, và lời khuyên hiện tại vẫn là thận trọng. "
 

Tác giả bài viết: Nguyễn Thị Mỹ Hoài (lược dịch)

Nguồn tin: Medscape

Tổng số điểm của bài viết là: 0 trong 0 đánh giá

Click để đánh giá bài viết

  Ý kiến bạn đọc

Hội viên
Hãy đăng nhập thành viên để trải nghiệm đầy đủ các tiện ích trên site
Bạn đã không sử dụng Site, Bấm vào đây để duy trì trạng thái đăng nhập. Thời gian chờ: 60 giây